Freddy Hekman is operationeel manager inhoud bij Kader Academy. Met zijn team is hij inhoudelijk verantwoordelijk voor het ontwikkelen van alle veiligheidsopleidingen van Kader Academy zoals bijvoorbeeld de MVK-opleiding en de HVK-opleiding.
Als Veiligheidskundige kijk ik anders naar veiligheid dan de meeste mensen. Waar anderen vaak pas iets zien wanneer het misgaat, ben ik juist bezig met wat er kan gebeuren, nog voordat er iets fout gaat. Dat is misschien wel het mooiste én het lastigste aan mijn werk.
Ik herken risico’s en gevaren die anderen vaak niet opvallen. Zoals Johan Cruijff zei: “Je ziet het pas als je het doorhebt.” En zo voelt het voor mij ook. Veiligheid zie je pas écht als je het vak hebt geleerd en ervaring in hebt opgedaan. Niet alleen weten wat er kan gebeuren, maar ook weten wat je daar praktisch aan kunt doen.
Veiligheid: niet enkel een papieren werkelijkheid
Veiligheid is voor mij het hoogste doel. Het gaat om echte, praktische veiligheid op de werkvloer, niet om de papieren werkelijkheid. Soms zie ik dat organisaties vooral bezig zijn met het “voldoen” aan verplichtingen op basis wat hun managementsysteem en certificeringseisen voorschrijven. Ze zijn bevangen door het invullen van formulieren en het afvinken van procedures. Voorlichting en toezicht op basis van voorgeschreven frequentie i.p.v. gebaseerd op wat er speelt en nodig is op de werkvloer. Het gaat er niet om dat je tien toolboxmeetings per jaar afwerkt omdat de organisatie dat heeft bepaald, maar om het geven van voorlichting en instructie wanneer de situatie erom vraagt.
Procedures, checklijsten, managementsystemen allemaal bruikbare hulpmiddelen om maatregelen te nemen, maar nooit een doel ansich. Een nuttige houvast, maar zet jezelf niet vast en gebruik je gezond verstand.
Mensen meenemen en motiveren, dat is mijn drijfveer
Veiligheid is niet alleen het volgen van standaard regels en protocollen. Het is de kunst om praktisch in te spelen op veranderende situaties. Het is vertrouwen hebben in kennis en kunde van collega’s, het met elkaar veilig maken en elkaar ondersteunen en aanspreken op houding en gedrag. Ik probeer mensen te laten zien waarom veilig werken belangrijk is — niet omdat het moet, maar omdat het voorkomt dat je gewond raakt of ziek wordt. Ik vertel verhalen, geef voorbeelden en luister naar wat mensen bezighoudt.
Dat is soms een uitdaging, maar ook het mooiste van mijn werk. Want als ik collega’s weet te overtuigen en te motiveren, dan weet ik dat we samen een veilige werkomgeving creëren waar iedereen zich prettig en verantwoordelijk voelt.
Tegenwoordig sta ik regelmatig voor de klas als docent en ben ik inhoudelijk verantwoordelijk voor de opzet en ontwikkeling van onze veiligheidskundige opleidingen. Daar probeer ik precies diezelfde boodschap over te brengen. Veiligheid leer je niet uit een boek of door alleen strikte regels te onthouden. Het gaat om begrijpen wat er op de werkvloer gebeurt en waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. Daarom werken wij veel met praktijkvoorbeelden, herkenbare situaties en discussies met deelnemers. Mijn doel is dat mensen niet alleen kennis opdoen, maar vooral anders gaan kijken naar veiligheid in hun eigen werk. Als deelnemers na afloop zeggen dat ze anders naar hun werkplek zijn gaan kijken, dan weet ik dat de opleiding echt iets heeft bijgedragen.
Veiligheid leer je door anders te kijken
Uiteindelijk is dat ook wat ik mensen probeer mee te geven: veiligheid begint met anders leren kijken. Niet pas reageren als er iets misgaat, maar vooruitdenken. Gevaren herkennen en risico’s samen bespreken en beheersen voordat incidenten kunnen ontstaan.
Dat is precies wat een veiligheidskundige doet. Je bent de schakel tussen beleid en praktijk. Je vertaalt regels naar situaties op de werkvloer en helpt collega’s om risico’s te herkennen en goede keuzes te maken.
En misschien is dat wel het belangrijkste: veiligheid doe je nooit alleen. Het is iets wat je samen doet, elke dag opnieuw.
Wil jij ook leren om risico’s te zien voordat ze problemen worden en een rol spelen in het veiliger maken van organisaties? Dan is de MVK-opleiding of de HVK-opleiding een mooie stap.